Ο Αντώνης Ζαιρης θεωρεί την υπερφορολόγηση στρατηγική επιλογή για να επιβαρύνεται η επιχειρηματικότητα και η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας και να συντηρείται το πελατειακό κράτος. Τα Μνημόνια ήταν άλλοθι. Ότι φταίει κάποιος άλλος.


Καθώς περάσαμε το κατώφλι της ολοκλήρωσης του τελευταίου προγράμματος χρηματοδότησης της ελληνικής οικονομίας (αυτού που μάθαμε να αποκαλούμε τριτο-τέταρτο μνημόνιο), στις 20 Αυγούστου, ασχέτως του πώς επιλέγει να περιγράψει κανείς την επόμενη ημέρα –«καθαρή έξοδο», αυξημένη εποπτεία ή «μετα-μνημόνιο»–, η συζήτηση για τη φορολογία στην Ελλάδα είναι πιο επίκαιρη από ποτέ. Όχι μόνο επειδή όλα τα τελευταία στοιχεία επιβεβαιώνουν την φοροδοτική υπερκόπωση των Ελλήνων. Αλλά κυρίως επειδή η προσδοκώμενη ανάπτυξη δεν υπάρχει περίπτωση να έρθει μέσα σε ένα περιβάλλον υπερβολικά υψηλής και απογοητευτικά μη ανταποδοτικής φορολογίας.

Αντιεπενδυτική η υπερφορολόγηση

Τα στοιχεία των τελευταίων μηνών είναι παραπάνω από εύγλωττα. Τα έσοδα από έμμεσους φόρους τον φετινό Μάιο κατέγραψαν μείωση 11,97% έναντι των αντίστοιχων εσόδων του Μαΐου του 2017. Παρά το γεγονός ότι η συνολική φορολογική επιβάρυνση δεν μειώθηκε –μάλλον αυξήθηκε– το αντίστοιχο διάστημα που μεσολάβησε. Η διαπίστωση ότι η φοροδοτική ικανότητα επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων έχει εξαντληθεί δεν είναι νέα. Σίγουρα δεν είναι άσχετη με το γεγονός ότι ενώ τα τελευταία επτά χρόνια το διαθέσιμο εισόδημα των Ελλήνων μειώθηκε κατά 40%, σύμφωνα με την Eurostat, το ίδιο διάστημα η φορολογική επιβάρυνση (άμεση και έμμεση) έχει αυξηθεί δραματικά. Αυτό που είναι ακόμα πιο ανησυχητικό, ωστόσο, είναι ότι η υπερβολική και, σε μεγάλο βαθμό, απρόβλεπτη (λόγω διαρκών μεταβολών) φορολόγηση αποτελεί βασικό αντικίνητρο για επενδύσεις στην Ελλάδα. Από αυτές που όλοι συμφωνούν ότι θα προέλθει η πολυπόθητη ανάπτυξη.

Στον τομέα του εμπορίου, στις μεσαίες και μεγάλες κυρίως επιχειρήσεις  είναι αλήθεια ότι συντηρείται ένα επίπεδο κατανάλωσης από τα τελευταία διαθέσιμα αποθεματικά των νοικοκυριών με θετική συμβολή στο ΑΕΠ της χώρας. Ωστόσο είναι βέβαιο ότι η πολύχρονη άμεση και έμμεση υπερφορολόγηση θα προκαλέσει γενικευμένη κόπωση με επιπτώσεις στη μείωση του αγοραστικού διαθέσιμου εισοδήματος και στην μείωση της κατανάλωσης.

Υπερφορολόγηση οδηγεί σε φοροδιαφυγή

Ακόμα και στον τομέα του τουρισμού, όπου τα σημάδια είναι και φέτος ενθαρρυντικά, με αύξηση των αφίξεων τουριστών και αρκετά ικανοποιητική πορεία των εσόδων έως τώρα, οι αυξημένοι φορολογικοί συντελεστές (ΦΠΑ, φόρος διαμονής σε ξενοδοχεία κ.λπ.) αφενός επηρεάζουν τη συνολική δαπάνη. Και αφετέρου εντείνουν τα φαινόμενα φοροδιαφυγής, ενίοτε μάλιστα σε… συνεννόηση επιχειρήσεων και καταναλωτών, προκειμένου να περιοριστεί εκατέρωθεν το μεγάλο κόστος.

Το ελληνικό παράδοξο

Η κατάσταση αυτή, σε πολλούς επιχειρηματικούς κλάδους, επιβεβαιώνει με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο τα στοιχεία που παρουσίασε ο Νικόλαος Αρταβάνης, καθηγητής στο Isenberg Scholl of Management του Πανεπιστημίου Massachusetts Amherst, στο 12ο Athens Tax Forum, τον Μάρτιο του 2016, όπου έκανε λόγο για το «ελληνικό παράδοξο».

Πρόκειται, ουσιαστικά για το φαινόμενο της μείωσης των φορολογικών εσόδων όσο αυξάνονται οι φορολογικοί συντελεστές. Αυτό καταγράφεται στο χώρο της εστίασης, όπου μάλιστα υπάρχει και το πρόσφατο παράδειγμα της αυξομείωσης του ΦΠΑ μεταξύ 2013 και 2015. Ειδικότερα, τα σχετικά στοιχεία δείχνουν ότι ο υψηλότερος ΦΠΑ οδηγεί σε αύξηση της φοροδιαφυγής. Ενώ η μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση από το 23% στο 13%, το 2013, μείωσε τη φοροδιαφυγή κατά 12%. Μάλιστα η μείωση του συντελεστή ΦΠΑ κατά 30% μείωσε τα φορολογικά έσοδα κατά μόλις 14%. Ενώ επέφερε αύξηση στις πωλήσεις των επιχειρήσεων της τάξης του 15%, οι οποίες με τη σειρά τους φέρνουν αυξημένα έσοδα από άμεσους φόρους.

Το άλλοθι με τα Μνημόνια

Με απλά λόγια, αποδεικνύεται ότι οι χαμηλότεροι φορολογικοί συντελεστές, πέρα από την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, δεν έχουν δημοσιονομικό κόστος. Συμβάλλουν μάλλον και στην ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης. Και αυτό δεν είναι κάτι που δεν γνωρίζουν οι παροικούντες στην Ιερουσαλήμ.

Απλώς επιλέγουν να το παραβλέπουν, επικαλούμενοι την «αδιαλλαξία των θεσμών» και τα μνημόνια για να δικαιολογήσουν τη στρατηγική επιλογή τους. Να επιβαρύνουν την επιχειρηματικότητα και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας προκειμένου να συντηρούν ένα τεράστιο και αναποτελεσματικό κράτος.

Όμως τώρα που τα μνημόνια «τελειώνουν», είναι απαραίτητο να δουν τη μεγάλη, την πλήρη εικόνα. Και να τολμήσουν την αλλαγή νοοτροπίας προς μια κατεύθυνση που μόνο οφέλη μπορεί να έχει για την υγιή επιχειρηματικότητα και, τελικά, για το σύνολο της οικονομίας της χώρας.

Previous articleΗ Αντιπολίτευση έχασε τον χρόνο της
Next articleΤο μέλλον μας, νέος Μεσαίωνας ή νέος Διαφωτισμός
ΑΝΤΩΝΗΣ ΖΑΪΡΗΣ
Ο Αντώνιος Ζαΐρης γεννήθηκε στον Πειραιά. Σπούδασε Πολιτικές επιστήμες και έκανε Μεταπτυχιακές σπουδές (ΜΒΑ) στη Διοίκηση Επιχειρήσεων. Είναι Διδάκτωρ Οικονομικής Κοινωνιολογίας από το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Η διδακτορική του διατριβή ήταν σε θέματα Μικρο-οικονομικής, με ειδίκευση στο Λιανικό εμπόριο. Εχει διατελέσει επί 30 χρόνια Διευθυντικό στέλεχος Πωλήσεων και Μarketing καθώς και Γενικός Διευθυντής σε διάφορες Πολυεθνικές Εταιρείες και σε μεγάλες Ελληνικές Επιχειρήσεις. Από το 2005 μέχρι τον Ιούνιο του 2012 υπηρέτησε ως Γενικός Διευθυντής του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Λιανικών Πωλήσεων Ελλάδας (ΣΕΛΠΕ). Από τον Ιούλιο του 2012 μέχρι τον Νοέμβριο του 2013 είχε τη θέση του Γενικού Διευθυντή της Υπηρεσίας Διεθνούς Αναπτυξιακής Συνεργασίας του Υπουργείου Εξωτερικών. Απο τον Σεπτέμβριο του 2013 και για ένα χρόνο είχε υπηρετήσει ως Αναπληρωτής Εθνικός εκπρόσωπος στην Διακυβερνητική Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ για θέματα βιώσιμης Ανάπτυξης. Σήμερα είναι Αναπλ. Αντιπρόεδρος του ΣΕΛΠΕ . Έχει επίσης διατελέσει Σύμβουλος Επιχειρήσεων σε θέματα Οργάνωσης και Διοίκησης, ενώ διαθέτει και 25ετή εμπειρία ως Εκπαιδευτής στον χώρο της ενδοεπιχειρησιακής εκπαίδευσης. Έχει δώσει σειρά διαλέξεων σε διάφορα Πανεπιστήμια της Ελλάδας και του Εξωτερικού και έχει γράψει πλειάδα άρθρων και μελετών τόσο σε οικονομικές εφημερίδες όσο και σε έγκριτα επιστημονικά περιοδικά. Έχει διδάξει ως Επισκέπτης - Εισηγητής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (2002-2006) , στο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά (1996-1997), στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης( 2011-2013) καθώς επίσης και στα μεταπτυχιακά προγράμματα Διοίκησης Επιχειρήσεων των Πανεπιστημίων University of New York in Tirana και University of New York in Prague και στο Πανεπιστήμιο Τοulouse capitol 1. Από το 2014 μέχρι και σήμερα είναι μέλος Συνεργαζόμενου Εκπαιδευτικού Προσωπικού στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο στην ενότητα Μάρκετινγκ . Είναι μέλος της Ενωσης Αμερικάνων Οικονομολόγων (ΑΕΑ) ,του Βρετανικού Ινστιτούτου Μάνατζμεντ (BIM), του Κέντρου Οικονομικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Goethe της Φρανκφούρτης (CFS), της Εταιρείας Ανωτάτων Στελεχών Επιχειρήσεων (ΕΑΣΕ), της Ελληνικής Ακαδημίας Marketing (ΕΑΜ) και της Ένωσης Ευρωπαίων Δημοσιογράφων. Έχει συμμετάσχει σε πολλά διεθνή συνέδρια και έχει αρκετές ακαδημαικές δημοσιεύσεις με το σύστημα κριτών. Εχει επίσης δώσει συνεντεύξεις σε γνωστές ελληνικές και ξένες εφημερίδες. Μεταξύ άλλων, είναι συγγραφέας των βιβλίων: «Ποιά Ανάπτυξη ; » , «Total Business Success», 2009 από τις εκδόσεις Aθ. Σταμούλη (σε συνεργασία με τον Γ. Σταμάτη), «Ο ρόλος του Ηγέτη-Μάνατζερ στη σύγχρονη επιχείρηση», «Πως να κάνετε επιτυχημένες Πωλήσεις» και «η Πρακτική των Πωλήσεων» ,2005 από τις εκδόσεις Σύγχρονη Εκδοτική, «Ανακαλύπτοντας τον τροχό – Σε αναζήτηση μιας νέας πολιτικής», 2005 από τις εκδόσεις Δαρδανός (σε συνεργασία με τον Γ. Σταμάτη)και «Για ένα νέο δημοκρατικό πρότυπο», 2010 από τις εκδόσεις Κριτική. Είναι παντρεμένος με την Δέσποινα Βούλγαρη και έχει δύο παιδιά τον Γιώργο και τον Κωνσταντίνο-Φώτιο.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.