Οι ψυχίατροι στη σημερινή εποχή δεν δίνουν έμφαση πια μόνο στη φαρμακοθεραπεία αλλά και στην εξατομικευμένη ψυχοθεραπεία.

Φαρμακοθεραπεία

Σε ό,τι αφορά στη φαρμακοθεραπεία αρχίζουν σιγά σιγά να αναπτύσσονται εξατομικευμένα πρωτόκολλα, τα οποία ελέγχουν την «απάντηση» του κάθε ασθενή στα φάρμακα, βασισμένα στο γονοτυπικό έλεγχο.

Φαίνεται, επίσης, να αποτελούν τομέα έρευνας και τα γεγονότα που μπορεί να αντιμετώπισε κάθε άνθρωπος στη ζωή του, καθώς και η εξατομικευμένη πρόληψη των διαταραχών και δυσάρεστων ψυχολογικών συμπτωμάτων που μπορεί να προκύψουν από αυτά.

Μη Φαρμακευτικές Bιολογικές Θεραπείες

Υπάρχει επίσης πλειάδα μη φαρμακευτικών βιολογικών θεραπειών [ηλεκτροσπασμοθεραπεία
(electroconvulsive therapy), διακρανιακός μαγνητικός ερεθισμός (transcranial magnetic stimulation),
ερεθισμός του πνευμονογαστρικού νεύρου (vagus nerve stimulation), εν τω βάθει εγκεφαλικός
ερεθισμός (Deep brain stimulation) κ.ο.κ.] που είναι διαθέσιμες και μπορούν να συμβάλλουν στη
μείωση των καταθλιπτικών, των ιδεοψυχαναγκαστικών αλλά και ψυχωσικών συμπτωμάτων που είναι ανθεκτικά στη φαρμακοθεραπεία ασθενών.

Ψυχοθεραπείες

Οι ψυχίατροι στη σημερινή εποχή δεν δίνουν έμφαση μόνο στη φαρμακοθεραπεία, αλλά σε πολλές
περιπτώσεις κάνουν και ψυχοθεραπεία (που διαφέρει ανάλογα με το πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο
ασθενής). Μάλιστα, τα αποτελέσματα που προκύπτουν από την ψυχοθεραπεία φαίνεται να είναι
πιο μόνιμα από μόνα τους ή όταν συνδυάζονται με φαρμακοθεραπεία, ανάλογα και με τη διαταραχή. Για παράδειγμα, στη Διαταραχή Πανικού -τα θετικά αποτελέσματα για τον ασθενή δεν μονιμοποιούνται αν δεν συνδυασθεί η φαρμακοθεραπεία με γνωσιακή-συμπεριφορική ψυχοθεραπεία.

Η Γνωσιακή-Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία ουσιαστικά πιστεύει πως εσφαλμένες δυσλειτουργικές πεποιθήσεις που έχουμε διαμορφώσει στη διάρκεια της ζωής μας, μας ταλαιπωρούν δημιουργώντας αρνητικές αυτόματες σκέψεις. Εμείς μη αντιλαμβανόμενοι το πόσο λάνθασμένες και δυσλειτουργικές είναι οι σκέψεις και οι πεποιθήσεις μας, μπορεί να αναπτύξουμε σημαντικές διαταραχές όπως κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές κ.λπ.

Διατροφή ασθενών

Γνωρίζουμε πλέον πως η μεσογειακή διατροφή φαίνεται να προφυλάσσει από την κατάθλιψη, ενώ η σωματική άσκηση φαίνεται να έχει αντικαταθλιπτικές και αγχολυτικές ιδιότητες.

Σωματική άσκηση στην ψύχωση

Λόγω του μη υγιεινού τρόπου ζωής των ασθενών με ψυχωσικού τύπου διαταραχές, κρίνεται απαραίτητη η εφαρμογή εκπαιδευτικών προγραμμάτων που συνδυάζουν:
1. Φαρμακευτικές παρεμβάσεις
2. Αλλαγή του τρόπου ζωής
3. Αλλαγή διαιτολογίου (στροφή προς υγιεινή διατροφή)
4. Άσκηση.
Σε ένα τέτοιου είδους πρόγραμμα 36 βδομάδων, που συνδύαζει ψυχοεκπαίδευση και καθοδήγηση των ασθενών προς πιο υγιεινούς τρόπους ζωής, αναφέρθηκε βελτίωση σε μεταβολικούς παράγοντες που αφορούσαν τους ασθενείς σε στατιστικά σημαντικό βαθμό.
Το πρόγραμμα περιελάμβανε ζέσταμα, διατάσεις και ήπια έως μετρίου βαθμού αερόβια άσκηση.
Μάλιστα, πρόσφατη ανασκόπηση έδειξε πως τέτοιου είδους παρεμβάσεις, που βελτιώνουν τη φυσική κατάσταση των ασθενών με σχιζοφρένεια με την άσκηση, φαίνεται πως είναι και οικονομικά συμφέρουσες.

Σωματική άσκηση στην κατάθλιψη και τις αγχώδεις διαταραχές

Φαίνεται πως άσκηση που γίνεται συστηματικά 3-5 φορές τη βδομάδα και που είναι αρκετά έντονη για να αυξήσει τον καρδιακό ρυθμό, φαίνεται να συμβάλλει στη θεραπεία της κατάθλιψης.
Αν λάβουμε επίσης υπόψη μας πως αρκετοί άνθρωποι δεν επιθυμούν να λάβουν αντικαταθλιπτικά φάρμακα, καταλαβαίνουμε τη μεγάλη σημασία της φυσικής άσκησης.
Επίσης, θα πρέπει να αναφέρουμε πως η άσκηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως θεραπεία έκθεσης στη διαταραχή πανικού και φαίνεται να είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική.
Σημαντικό είναι να πείσουμε τον ασθενή να συνεχίσει να αθλείται όταν εμφανιστούν τα πρώτα σημάδια βελτίωσης, τα οποία θα πρέπει ο ιατρός να τα αποδώσει στην άσκηση για να συνεχίσει ο ασθενής να αθλείται.
Σύμφωνα με μελέτες η άσκηση πέρα από το ότι αυξάνει τον μεταβολισμό και μας βοηθά να χάσουμε
βάρος, φαίνεται να συμβάλλει στην έκκριση ενδορφινών με αποτέλεσμα να μειώνει το stress, το άγχος αλλά και να συμβάλλει στην ισορροπία των νευρομεταβιβαστών (φαίνεται να αυξάνει από μελέτες σε ζώα τη σεροτονίνη και νορεπινεφρίνη) στον εγκέφαλό μας.
Ερευνητές όπως o Phillips της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ και ο Jonas του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης πιστεύουν πως η άσκηση είναι ιατρική μέθοδος και τη συστήνουν ανεπιφύλακτα σχεδόν σε κάθε ασθενή.

Συμπληρώματα Διατροφής

Όπως η φυσική άσκηση και η κατάλληλη διατροφή (μεσογειακή) και τα κατάλληλα
συμπληρώματα μπορούν να βοηθήσουν στην καταπολέμηση των ψυχικών διαταραχών και των
δυσάρεστων συμπτωμάτων τους.
Όπως έδειξε πρόσφατη ανασκόπηση από το Πρόγραμμα Διπολικής Διαταραχής του Γενικού Νοσοκομείου Μασαχουσέτης, της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, τα ω-3 Λιπαρά Οξέα, όπως και η χρήση χρωμίου, φαίνεται πως είναι πολύ ωφέλιμα για τους ασθενείς με διπολική διαταραχή.
Επιπλέον, ερευνητικά ευρήματα δείχνουν πως η ινοσιτόλη φαίνεται να έχει βοηθητικό ρόλο στην αντιμετώπιση της διπολικής κατάθλιψης ενώ η χολίνη, η τρυπτοφάνη, το φυλλικό οξύ και το μαγνήσιο μπορεί να έχουν ευεργετική επίδραση στη μείωση των συμπτωμάτων της μανίας.

Εναλλακτικές Θεραπείες

Η Ιατρική Νου/ Σώματος Ιατρική Νου/ Σώματος χρησιμοποιείται με εξαιρετικά αποτελέσματα
στη Διασυνδετική Υπηρεσία του Γενικού Νοσοκομείου της Μασαχουσέτης, στην Ιατρική Σχολή
του Χάρβαρντ στη Βοστώνη των ΗΠΑ, προκειμένου να ανακουφισθούν από το έντονο stress και
τα αρνητικά του επακόλουθα ασθενείς που αντιμετωπίζουν πληθώρα ασθενειών και σωματικών
συμπτωμάτων.
Η Ιατρική Νου/Σώματος, της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ,
αποτελεί πρωτοποριακή μέθοδο που συνδυάζει:
α). τη συμβουλευτική για σωστή διατροφή και λήψη συμπληρωμάτων και βιταμινών,
β). τη φυσική άσκηση,
γ). τη γνωσιακή-συμπεριφορική ψυχοθεραπεία,
δ). την ποικιλία τεχνικών χαλάρωσης
ε). την παρότρυνση προκειμένου ο θεραπευόμενος να εμπλακεί σε πνευματικού τύπου διεργασίες.

Έχει αποδειχτεί πως ο συνδυασμός αυτών των τεχνικών: μειώνει σε μεγάλο βαθμό το stress της σύγχρονης εποχής, καταπολεμά ακόμα και χωρίς φαρμακευτική θεραπεία ήπιες καταθλιπτικές διαταραχές, συμβάλλει στη μείωση ιατρικών συμπτωμάτων που μπορεί να βασανίζουν τους ασθενείς που πάσχουν από χρόνιες νόσους και καρκίνο, κατάθλιψη και αγχώδεις διαταραχές. βοηθά στη μείωση της υπέρτασης, την βελτίωση της σωματικής υγείας ασθενών με καρδιολογικά προβλήματα, συμβάλλει στη μείωση των δυσάρεστων συμπτωμάτων της εμμηνόπαυση, ενώ μπορεί να συμβάλλει στη γονιμότητα γυναικών που επιθυμούν να τεκνοποιήσουν.
Η Ιατρική Νου/Σώματος μπορεί να βοηθήσει θεραπευτικά τόσο στη επίλυση σωματικών όσο και ψυχολογικών συμπτωμάτων. Προτείνει συγκεκριμένα προγράμματα τρόπου ζωής (lifestyle programs, mindfulness) που μειώνουν το stress, ενώ συγχρόνως βελτιώνουν τη διάθεση και την ευεξία του ατόμου.

Συνοψίζοντας βλέπουμε πως ο σύγχρονος ψυχίατρος διαθέτει στη «φαρέτρα» του πλειάδα επιλογών
προκειμένου να αντιμετωπίσει με επιτυχία τη θεραπεία των ασθενών που εμφανίζουν ψυχιατρικές
διαταραχές.

Βιβλιογραφικές Αναφορές

Costa E Silva JA. Personalized medicine in psychiatry: New technologies and approaches. Metabolism
2013;62 Suppl 1:S40-4.

McEwen BS, Getz L. Lifetime experiences, the brain and personalized medicine: An integrative
perspective. Metabolism. 2013;62 Suppl 1:S20-6.

Sakkas P, Theleritis CG, Psarros C, Papadimitriou GN, Soldatos CR. Jacksonian seizure in a manic patient
treated with rTMS. World J Biol Psychiatry 2008; 9:159-60.

Zervas I, Theleritis C, Soldatos C. Using ECT in schizophrenia: A review from a clinical perspective. World
J Biol Psychiatry 2012; 13:96-105.

George MS, Aston-Jones G. Noninvasive techniques for probing neurocircuitry and treating illness:
vagus nerve stimulation (VNS), transcranial magnetic stimulation (TMS) and transcranial direct current
stimulation (tDCS).Neuropsychopharmacology 2010; 35:301-16.

Holtzheimer PE, Kelley ME, Gross RE, et al. Subcallosal Cingulate Deep Brain Stimulation for Treatment-
Resistant Unipolar and Bipolar Depression. Arch Gen Psychiatry 2012;69(2):150-8.

Baizanis N, Theleritis C, Karvountzis S, Palli A, Plubidis D, Oikonomou M. Cognitive Behavioural Therapy
(CBT) in chronic schizophrenia: Report of a case. Encephalos 2012; 49: 80-90.

Sánchez-Villegas A, Delgado-Rodríguez M, Alonso A, et al.Association of the Mediterranean dietary
pattern with the incidence of depression: the Seguimiento Universidad de Navarra/ University of
Navarra follow-up (SUN) cohort. Arch Gen Psychiatry 2009; 66(10):1090-8.

Lindenmayer JP, Khan A, Wance D, Maccabee N, Kaushik S, Kaushik S.Outcome evaluation of a
structured educational wellness program in patients with severe mental illness. J Clin Psychiatry
2009;70(10):1385-96.

Otto MW,Church TS, Craft LL, Greer TL, Smits JA, Trivedi MH.Exercise for mood and anxiety disorders. J
Clin Psychiatry 2007; 68(5):669-76.

Roine E, Roine RP, Räsänen P, Vuori I, Sintonen H, Saarto T.Cost-effectiveness of interventions based
on physical exercise in the treatment of various diseases: a systematic literature review. Int J Technol
Assess Health Care. 2009;25(4):427-54.

Sylvia LG, Peters AT, Deckersbach T, Nierenberg AA. Nutrient-based therapies for bipolar disorder: a
systematic review. Psychotherapy and Psychosomatics 2013;82(1):10-9.

Dusek JA, Benson H. Mind-body medicine: a model of the comparative clinical impact of the acute stress
and relaxation responses. Minn Med 2009;92(5):47-50.

Hoch DB, Watson AJ, Linton DA, Bello HE, Senelly M, Milik MT, Baim MA, Jethwani K, Fricchione GL,
Benson H, Kvedar JC. The feasibility and impact of delivering a mind-body intervention in a virtual world.
PLoS One. 2012;7(3):e33843.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.